Kan ik mijn receptgeneesmiddel combineren met zelfzorgmiddelen, zonder recept?

Sommige middelen die zonder recept te krijgen zijn, kunnen - net als alcohol - het versuffende effect van andere geneesmiddelen versterken. Bijvoorbeeld middelen tegen reisziekte. Wilt u daar meer over weten? Vraag ernaar in uw apotheek.

Bij welke zelfzorgmiddelen moet je extra opletten als je ook receptmedicijnen gebruikt?

U moet extra alert zijn bij bijvoorbeeld:

·          pijnstillers

·          middelen tegen brandend maagzuur

·          kalktabletten

Maar ook andere zelfzorgmiddelen kunnen problemen opleveren in combinatie met receptmedicijnen. U kunt het altijd navragen in uw ACY apotheek, wij hebben een recent overzicht van zelfzorgmedicijnen waarbij 'medicatiebegeleiding' nodig is. Lees ook vooral de bijsluiters.

Helpt koffie bij sufheid door medicijnen?

Nee het drinken van koffie helpt niet tegen het sufmakende effect van een geneesmiddel - of van alcohol. Je voelt je minder slaperig maar je reageert even langzaam en het vermogen om situaties te beoordelen blijft ook beïnvloed.

Geneesmiddelen en alcohol

Mag je geneesmiddelen combineren met alcohol?

Er is een aantal geneesmiddelen dat de afbraak van alcohol in het lichaam verandert. Als u alcohol gebruikt in combinatie met deze middelen, kunt u heel erg ziek worden. Sommige van deze geneesmiddelen worden gebruikt om mensen met een alcoholprobleem van het drinken te weerhouden. Er zijn ook middelen die voor andere klachten worden gebruikt die als onbedoeld neveneffect een vervelende reactie op alcohol kunnen geven. Zo'n middel is metronidazol (Flagyl).

Kunnen geneesmiddelen de werking van alcohol versterken?

Er zijn heel veel geneesmiddelen die het reactievermogen beïnvloeden. Voorbeelden zijn slaap- en kalmeermiddelen, antidepressiva en de oudere allergiemiddelen. U herkent deze middelen aan de gele waarschuwingssticker of een tekst op het etiket. Wanneer u tijdens het gebruik van deze middelen alcohol gebruikt zal uw reactievermogen sneller beïnvloed worden. Een glaasje bij de maaltijd kan in de meeste gevallen niet zoveel kwaad, maar de effecten kunnen onverwachts zijn. U doet er verstandig aan met deze combinatie niet achter het stuur te gaan zitten.

Ik ben epilepsiepatiënt en slik Tegretol. In de bijsluiter staat dat moet worden afgezien van alcoholgebruik. Waarom is dat?

Alcohol en Tegretol (carbamazepine) worden allebei door de lever afgebroken. De combinatie van Tegretol en alcohol belast dus de lever extra. Daarnaast kan alcohol het versuffende effect van Tegretol versterken. Hoe sterk dit effect is, is per persoon verschillend. Probeer daarom het drinken van alcohol met mate uit.

Ik gebruik de bloedverdunner acenocoumarol. Elke avond drink ik één glas wijn. Kan dat kwaad?

Nee, als u één à twee glazen alcohol per dag gebruikt, heeft dat nauwelijks invloed op de werking van acenocoumarol (Sintrom Mitis). Als u meer alcohol drinkt kan dat het effect van acenocoumarol versterken. Hierdoor duurt het langer voor een wondje stopt met bloeden. Bij grote (inwendige) bloedingen is dit gevaarlijk.

Wat gebeurt er als ik alcohol drink in combinatie met Prozac?

Alcohol versterkt het versuffende effect van dit middel. Ook als u hier niets meer van merkt omdat u gewend bent geraakt aan Prozac (fluoxetine), kunt u door het gebruik van alcohol erg suf worden. Beperk daarom het gebruik van alcohol.

Nee, het duurt ongeveer drie dagen voordat metronidazol (Flagyl) uit het lichaam is. U kunt dus het beste drie dagen na het stoppen met de kuur wachten met het drinken van alcohol.

Kun je wel alcohol drinken naast een zelfzorgmiddel?

In een aantal gevallen geldt: pas op met de combinatie met alcohol.
Bijvoorbeeld bij hoestmiddelen met codeïne en middelen tegen reisziekte.

Informatie over anticonceptie

Wat maakt de pil onbetrouwbaar?

Bij perfect gebruik is de pil 99,5 tot 99,9 % betrouwbaar. Maar in de praktijk wordt per jaar ongeveer 3% van de vrouwen die de pil slikt toch zwanger. Dit is te wijten aan gebruikersfouten.

De betrouwbaarheid neemt sterk af als u:

·          Eén of meer pillen vergeet;, tussen twee pillen mag nooit meer dan 36 uur zitten (bij de minipil noo9it meer dan 27 uur).

·          De stopweek langer maakt dan 7 dagen.

·          Diarree hebt. Slik gewoon de pil door, maar gebruik condooms tot en met 7 dagen na het herstel van de diarrree.

·          Binnen 3-4 uur na gebruik van de pil moet overgeven. Neem dan enkele uren later een nieuwe pil uit een reservestrip. Wacht daar het liefst mee tot de misselijkheid is afgenomen. Hebt u een meerfasenpil met verschillend gekleurde pillen in een strip, neem dan dezelfde kleur uit een reservestrip. Als u 36 uur na de vorige pil (of 27 uur bij de minipil) nog moet overgeven, volg dan de richtlijnen die hieronder staan bij “pil vergeten, wat nu?!”.

·          Bepaalde geneesmiddelen slikt, zoals antibiotica, anti-epileptica en antischimmel preparaten. Krijgt u medicijnen voorgeschreven, of koopt u ze bij de apotheek, ga dan altijd na of ze de werking van de pil beïnvloeden of vraag uw apotheek om advies.

Pil vergeten, wat nu?!  

Bij de één- en meerfasenpillen mag er niet meer dan 36 uur tussen het innemen van twee pillen zitten. U heeft dus twaalf uur speling. Als u hem 's avonds vergeet, bent u 's ochtends meestal nog op tijd om hem alsnog in te nemen. Daarna moet u de volgende pil wel weer op het gewone tijdstip innemen. U slikt dan eigenlijk 2 pillen wat sneller na elkaar. Kijk altijd precies op de bijsluiter van uw eigen pil.
Bij de minipil moet u de volgende pil binnen 27 uur na de vorige innemen. Hier is dus maar drie uur speling. Zit er meer tijd tussen, dan wordt de pil minder betrouwbaar.

Het maakt verschil in welke periode u de pil vergeten bent.

Pil vergeten in de eerste week?
Neem de vergeten pil alsnog in, ga door met de pilstrip en gebruik een week lang condooms bij het vrijen. Hebt u gemeenschap gehad in de twee dagen voor u de pil vergat of de zeven dagen erna, vraag dan bij uw apotheek om de morning-afterpil.

Pil vergeten in de tweede week?
Niets aan de hand. Neem de pil alsnog in en maak de strip gewoon af.

Pil vergeten in de derde week?
U kunt drie dingen doen:

·          Neem de vergeten pil alsnog in en maak de strip gewoon af. Gebruik wel twee weken lang condooms.

·          Neem de vergeten pil alsnog in, maak de strip af en ga meteen door met de volgende strip. Hebt u een strip met 28 pillen, sla dan de laatste zes over. U moet na het vergeten minstens zeven pillen slikken, dan blijft de pil veilig. U kunt ook twee strips na elkaar slikken zonder pauzeweek. U kunt tijdens die tweede strip wel last krijgen van een doorbraakbloeding, maar u bent wel beschermd tegen een zwangerschap.  

·          Laat de pauzeweek beginnen op de dag dat u de pil vergeten hebt en begin daarna met een nieuwe strip. Extra maatregelen zijn niet nodig.

Twijfelt u? Neem dan contact op met uw apotheek. Wij geven u graag advies!

Ik krijg de pil voor het eerst, wanneer moet ik beginnen met slikken?

U kunt het beste op de eerste dag van de menstruatie met slikken beginnen: de pil is dan direct betrouwbaar. Begint u later tijdens de menstruatie, dan is de pil de eerste 7 dagen niet betrouwbaar.

Bedenk steeds: De pil beschermt niet tegen geslachtsziekten!

Wat moet ik doen als ik geen bloeding heb in de pauzeweek?

Als u net met de pil bent begonnen kan de bloeding één of twee keer wegblijven.
Gebruikt u de pil al langer en hebt u geen diarree gehad, niet overgegeven, geen pil vergeten en ook geen geneesmiddel gebruikt waardoor de pil niet goed werkt, dan hoeft er nog niets aan de hand te zijn. Blijft de bloeding de volgende maand weer weg, dan bent u misschien zwanger. Neem contact op met uw huisarts.

Hoe kan ik de menstruatie uitstellen met de pil?

U kunt zonder pauzeweek doorgaan met de volgende strip pillen. Bij strips met 28 pillen moet u de laatste zes pillen overslaan.
U kunt twee hele strips achter elkaar slikken, maar ook tussentijds met de tweede strip ophouden. Op dat moment begint de pauzeweek.

Kan ik de menstruatie ook vervroegen met de pil?

Voor het vervroegen van de menstruatie onderbreekt u de inname van de pil, dit kan pas als u minimaal 7 dagen de pil hebt geslikt. Na 2 of 3 dagen krijgt u dan een bloeding. Daarna begint u met een nieuwe strip. De pauzeweek mag absoluut niet langer zijn dan 7 dagen, anders is de pil niet meer betrouwbaar.   

Beschermt de pil ook tegen AIDS en ander seksueel overdraagbare aandoeningen?

Nee, zeker niet. Als u wisselende seksuele contacten hebt, kunt u zich het beste tegen seksueel overdraagbare aandoeningen (SOA) beschermen door behalve de pil ook een condoom te gebruiken.

Ze zeggen dat je zo nu en dan een paar maanden moet stoppen met de pil. Klopt dat?

Nee, dat is absoluut niet nodig. Het komt vaak voor dat iemand juist in zo'n ‘pilpauze' ongewenst zwanger raakt.

Hoe lang kun je de pil blijven slikken?

U kunt de pil blijven slikken tot de menopauze, het moment waarop de menstruatie van nature stopt. Alleen is het door het pilgebruik moeilijk te bepalen wanneer dat is. Overleg met uw arts als u wilt stoppen.
Bij vrouwen boven de 35 geeft de combinatie van pilgebruik en roken een grotere kans op hart- en vaatziekten. Daarom wordt aangeraden te stoppen met roken.

Is het gevaarlijk als een kind van de pil ‘snoept'?

Nee, dat is niet gevaarlijk. Toch is het verstandig de pil zo op te bergen dat een kind er niet makkelijk bij kan. Het kind kan misselijk worden, braken en buikpijn krijgen. Waarschuw de huisarts als het kind er veel heeft doorgeslikt.

Is er een pil die puistjes kan verminderen? 

Vrouwen en meisjes die veel puistjes hebben of last hebben van overmatige lichaamsbeharing (bijv. op kin en bovenlip) kunnen baat hebben bij een pil met een werking op de huid en of haar. Dit zijn in het algemeen pillen met een bepaald type werkzaam progestageen. De bekendste pil in Nederland op dit gebied is Diane-35. Dit is een anticonceptiepil die acne sterk kan doen verminderen of verdwijnen en die ook de haargroei tegengaat. Met Diane-35 kun je dus je puistjes of lichte overbeharing kwijtraken en tegelijkertijd beschermd zijn tegen zwangerschap. Het gebruik van Diane-35 is overigens alleen aan te raden bij ernstige acne of overbeharing. Een andere pil in Nederland die ook over antiandrogene werking beschikt (dus ook een gunstig effect heeft op huid en haar zoals hierboven beschreven) is Yasmin. Yasmin is wel gemiddeld iets duurder dan andere pillen.

Is er een pil die niet dikker maakt?  

Er zijn nieuwe combinatiepillen die sinds april 2002 in Nederland verkrijgbaar zijn. Deze pillen bevat het progestageen drospirenon. Het grote voordeel van deze pillen is volgens de fabrikant dat de veelgehoorde klacht van gewichtstoename door pilgebruik tot het verleden kan behoren. Uit onderzoek is namelijk gebleken dat gebruiksters van deze pillen iets minder last van gewichtstoename zouden hebben dan gebruikers van andere pillen. Deze pillen zouden ook een gunstig effect hebben op menstruatiegerichte klachten zoals gespannen borsten en stemmingswisselingen. Naar onze mening geldt echter voor alle soorten pillen dat deze enige gewichtstoename tot gevolg kunnen hebben.    

Moet ik in de stopweek condooms gebruiken?  

U bent ook in de stopweek beschermd tegen zwangerschap. Ook al bent u maar 4 van de 7 dagen ongesteld, de pil beïnvloedt de hele cyclus. U kunt de pil dus niet met een aspirientje vergelijken, dat alleen werkt vlak nadat u het hebt geslikt. Daarom bent u ook in de stopweek beschermd tegen zwangerschap. Wel is het van belang dat u de stopweek uiteraard nooit langer maakt dan 7 dagen. Dan bestaat namelijk het risico dat er toch een eisprong plaatsvindt.

Het gebruik van een condoom is altijd nuttig in verband met het voorkomen van geslachtsziekten!

Informatie over de morning-afterpil

Heb ik voor de morning-afterpil een recept nodig?

De morning-afterpil was vroeger alleen op recept verkrijgbaar. Maar vanaf januari 2005 is deze ‘noodpil' vrij verkrijgbaar bij apotheek en drogist. Dat betekent dat je voortaan zelf moet nagaan of het in jouw geval nodig is de morning-afterpil te gebruiken. Natuurlijk kun je voor vakkundig advies altijd bij de apotheek terecht.

Wat kost de morning-afterpil?

De morning-afterpil kost ongeveer € 14,-. Ben je onder de 21 jaar, dan vergoedt de verzekering de morning-afterpil als je hem op recept van de huisarts haalt. Wie boven de 21 is, moet hem zelf betalen, maar bij sommige verzekeraars valt hij onder de aanvullende verzekering.

Als ik de morning-afterpil gebruik, moet ik dan gewoon doorgaan met de pil?

Ja. Let er wel op dat de pil pas weer veilig is als je hem zeven dagen achterelkaar hebt geslikt. Dus in de zeven dagen nadat je de pil hebt vergeten, moet je een condoom gebruiken.

Ik slik de pil, maar nu word ik niet ongesteld in de stopweek. Kan ik zwanger zijn? En heeft de morning-afterpil dan nog zin?

Je zou zwanger kunnen zijn als je seks hebt gehad èn

·          als je de pil een of meer dagen hebt vergeten,

·          of als je ernstige diarree hebt gehad,

·          of als je binnen drie uur na het innemen van de pil hebt overgegeven

Er zijn ook geneesmiddelen die de werking van de pil verzwakken. Dat staat altijd in de bijsluiter van die geneesmiddelen. De morning-afterpil heeft waarschijnlijk geen zin meer. Vanaf de dag dat je ongesteld had moeten worden, kun je een zwangerschapstest doen. Als je ongewenst zwanger bent, ga dan naar de huisarts.

Mijn vriendin zegt: je hoeft geen voorbehoedmiddel te gebruiken, want je kunt toch de volgende dag de morning-afterpil halen. Is dat zo?

Dat is niet verstandig. De morning-afterpil is minder betrouwbaar dan de pil of een condoom, je cyclus raakt ervan in de war en hij is duurder dan voorbehoedmiddelen. Bovendien beschermt een condoom tegen seksueel overdraagbare aandoeningen; de morning-afterpil niet.

Zijn er gezondheidsrisico's verbonden aan de morning-afterpil?

Bij eenmalig gebruik niet. Gebruik je hem vaker dan raakt je menstruatiecyclus tijdelijk verstoord. Wie een leveraandoening heeft, kan de morning-afterpil beter niet gebruiken.

Advies vragen

Heb je onveilige seks gehad of de pil vergeten? En wil je weten of je de morning-afterpil moet gebruiken? Aarzel dan niet om bij de apotheek om raad te vragen. In de volgende gevallen moet je dat zeker doen:

Je hebt niets gebruikt of het condoom is gescheurd

Hoe groot de kans op zwangerschap precies is, hangt af van het moment in je menstruatiecyclus. Die kans is het grootst in de vruchtbare periode rond het midden van je cyclus. Maar: er is altijd een kans dat je zwanger wordt. Dus als je niet zwanger wilt worden is de morning-afterpil altijd nodig.

Vraag je apotheker om advies over noodanticonceptie als je niet zwanger wilt worden en…

·          je onbeschermde seks hebt gehad

·          het condoom gescheurd of afgegleden is

Je gebruikt de anticonceptiepil (combinatiepil)

Die slik je drie weken achterelkaar, gevolgd door een stopweek of een week waarin je een andere kleur pillen neemt. De pil is betrouwbaar nadat je hem zeven dagen achterelkaar hebt geslikt en als de stopweek niet langer was dan zeven dagen.

Vraag je apotheker om advies over noodanticonceptie als je niet zwanger wilt worden en…

·          je te laat bent begonnen met een nieuwe strip

·          je in de eerste week van de pilstrip de pil meer dan twaalf uur te laat hebt ingenomen

·          je in de tweede week van de pilstrip meer dan drie pillen hebt vergeten

Heb je minder dan drie pillen vergeten in de tweede week of een pil vergeten in de derde week, dan is de morning-afterpil niet altijd nodig. Kijk voor wat je dan moet doen in de bijsluiter van de pil of zoek jouw merk pil op deze site op onder ‘geneesmiddelen' via het hoofdmenu van deze site.

Je gebruikt de minipil (Cerazette®)

Bij de minipil is er geen stopweek.

Vraag je apotheker om advies over noodanticonceptie als je niet zwanger wilt worden en…

·          je de minipil meer dan drie uur te laat hebt ingenomen

Je gebruikt de anticonceptiering (NuvaRing®)

Deze ring draag je drie weken achter elkaar in je vagina. Dan volgt een stopweek, daarna breng je een nieuwe ring in.

Vraag je apotheker om advies over noodanticonceptie als je niet zwanger wilt worden en…

·          je te laat bent begonnen met een nieuwe ring (dus als de stopweek langer was dan zeven dagen)

·          de ring meer dan drie uur uit de vagina is geweest

·          je de ring meer dan een week te laat uit de vagina hebt verwijderd

Je gebruikt de anticonceptiepleister (Evra®)

Je plakt eens per week een pleister, drie weken achter elkaar. Daarna is er een stopweek.

Vraag je apotheker om advies over noodanticonceptie als je niet zwanger wilt worden en…

·          je in de eerste week te laat bent begonnen met een nieuwe pleister (dus als de stopweek langer was dan zeven dagen)

·          je in de tweede of derde week meer dan 48 uur te laat bent begonnen met een nieuwe pleister

·          de pleister meer dan 24 uur achterelkaar van de huid af is geweest

Advies

De apotheker kan je prima adviseren over de ‘noodpil'.

Werkwijze apotheek

Misschien vind je het vervelend om over de morning-afterpil te praten aan de balie van de apotheek met wachtende mensen achter je. Geen nood. Alle ACY apotheken hebben een spreekkamer, waar je even rustig kunt praten.

Om erachter te komen of de morning-afterpil nodig is, zal de apotheker of de apothekersassistente je vragen stellen. Over je menstruatiecyclus, je laatste ongesteldheid, het gebruik van voorbehoedmiddelen, het tijdstip van de onbeschermde seks en of je al eerder de morning-afterpil hebt gebruikt.

Als het nodig is de morning-afterpil te gebruiken, krijg je informatie over het juiste gebruik, de werking en mogelijke bijwerkingen.

Wanneer naar de huisarts?

In de volgende gevallen kun je het beste je huisarts raadplegen.

·          Als het al langer dan 72 uur geleden is dat je onbeschermde seks had. De morning-afterpil kun je dan niet meer gebruiken. Je kunt overleggen wat dan de beste keus is. De huisarts kan bijvoorbeeld als noodanticonceptie een koperhoudend spiraaltje plaatsen. Dit kan tot vijf dagen na de onbeschermde seks worden geplaatst.

·          Als je in korte tijd vaker de morning-afterpil hebt gebruikt. Dat kun je wel weer doen, maar het is beter om een vorm van langdurige anticonceptie te kiezen. Bijvoorbeeld de anticonceptiepil; die is veel betrouwbaarder dan de morning-afterpil.

·          Als je al zwanger kunt zijn.

·          Als je weet dat je overgevoelig bent voor levonorgestrel, een ernstige leverfunctiestoornis hebt, of de ziekte van Crohn of een ander ernstig maagdarmprobleem.